«Tam quốc diễn nghĩa» nổi bật ở một chữ "nghĩa": Ba anh em Lưu, Quan, Trương kết nghĩa vườn đào; Quan Công ba lần giữ Thổ Sơn, 1 ngựa vượt năm ải chém sáu tướng; Quan Vân Trường vì nghĩa tha Tào Tháo; Quan Vân Trường vì nghĩa tha Hoàng Hán Thăng; Trương Dực Đức vì nghĩa tha Nghiêm Nhan, v.v. Ngoài nổi bật một chữ "nghĩa" ra, «Tam quốc diễn nghĩa» cũng mô tả thế nào là "trí tuệ". Trong hầu hết tình tiết đấu trí trong «Tam quốc diễn nghĩa», xuất sắc nhất là đoạn Tôn-Lưu liên hiệp kháng Tào, hỏa thiêu Xích Bích. trong khoảng câu chuyện Tôn-Lưu liên hiệp kháng Tào trong Tam quốc diễn nghĩa, chúng ta có thể thấy nghệ thuật thuyết phục của Gia Cát Lượng.
Tạo hình Gia Cát Lượng trong Tam quốc diễn nghĩa
Tào toá đốt lương tại Ô Sào phá Viên Thiệu, sau lại uy bức Giang Nam, Kinh Châu đã đầu hàng Tào túa, vì thế kẻ địch ngăn Tào tháo dỡ bình định Giang Nam chỉ còn có Lưu Bị và Tôn Quyền. dỡ bèn phát hịch cho Tôn Quyền ở Đông Ngô: "Ta phụng mệnh vua, đánh kẻ có tội. Cờ trỏ về nam, Lưu Tôn phải khoanh tay, dân Kinh Tương nghe thấy http://chanhkien.org tin, răm rắp hàng phục. Nay thống lĩnh trăm vạn hùng binh, ngàn viên thượng tướng, muốn cộng sở hữu tướng quân họp săn ở Giang Hạ, để đánh Lưu Bị, cùng chia đất đai, giao hiếu mang nhau mãi mãi. Xin đừng nghi hoặc, tư vấn ngay cho". Đây chính là kế "mượn trục đường diệt Quắc" [1], trước diệt Lưu Bị, sau diệt Đông Ngô.
Trong Tam quốc diễn nghĩa, trước sự truy hỏi bức của Tào tháo dỡ, Lưu Bị chỉ còn phương pháp liên minh có Đông Ngô để kháng Tào, hình thành thế chân vạc. bên cạnh đó khi ấy Đông Ngô vẫn đang trù trừ là nên đánh hay là hàng. Cũng bởi Tào toá một mặt mượn danh thiên tử để hiệu lệnh chư hầu, mặt khác lấy trăm vạn hùng binh uy hiếp Giang Nam, cho nên nếu như kháng Tào không thành, cơ nghiệp ba đời của Giang Đông sẽ không cánh mà bay, do vậy đầy đủ mưu sĩ Đông Ngô đều chủ trương "hàng thì dễ yên, đánh thì khó thắng". Trước vấn đề kháng Tào, Tôn Quyền vẫn còn do dự: vừa ko muốn chịu áp chế của Tào dỡ, lại sợ ko đánh nổi quân giặc đông. do đó để hình thành liên minh Tôn-Lưu, điều cốt yếu nhất là phải thuyết phục Tôn Quyền kháng Tào.
Trong Tam quốc diễn nghĩa, thuyết phục Tôn Quyền chẳng hề là dễ, mưu sĩ tâm phúc của Tôn Quyền là Lỗ Túc khuyên Tôn Quyền rằng: "Mọi người, ai cũng mang thể hàng Tào túa được, duy mang tướng quân thì ko hàng được. Như Lỗ Túc này mà hàng, thì toá phong cho khiến cho quan, áo gấm về làng, mà cũng không hề mất đất đai gì cả. Tướng quân mà hàng Tào thì về đâu? Chức tước bất quá phong hầu là cộng, xe 1 cỗ, ngựa 1 con, tôi đòi vài ba người, muốn ngồi ngoảnh mặt về nam mà xưng cô [2] có còn được nữa không?" Lời của Lỗ Túc dù rằng đã động đến chỗ tự ái và khiến Tôn Quyền rất xúc động, nhưng vẫn chưa đánh tan được sự phân vân của Tôn Quyền.
khi Tôn Quyền nghe sở hữu Ngọa Long tiên sinh tới Đông Ngô, liền nghĩ ngay tới hỏi kế Gia Cát Lượng. Nhưng trong cuộc hội kiến, Tôn Quyền lại dẫn một đám mưu thần Đông Ngô đến, vừa cho Gia Cát Lượng thấy Giang Đông cũng có người tài, lại xem Gia Cát Lượng có thể thuyết phục những người chủ trương đầu hàng hay ko. trong khoảng chậm tiến độ dẫn tới cuộc khẩu chiến giữa Gia Cát Lượng và đám quần Nho. Trong cuộc chiến trí này, Gia Cát Lượng mạnh mẽ biện giải khi bị vặn, hoặc dẫn ra điển cố, hoặc mượn cổ dụ kim, hoặc lấy ví dụ Lưu Bị thắng Tào tháo, khiến các người vặn vẹo hoặc cứng họng, hoặc chỉ biết ngồi lặng và cảm thấy mắc cỡ.
Thuyết phục của Gia Cát Lượng với Tôn Quyền là trước thì nhắc khích, sau mới khuyên lơn. Tôn Quyền sợ quân Tào phổ biến, Khổng Minh càng phóng đại Tào dỡ binh nhiều tướng giỏi, lại khuyên Tôn Quyền đừng đánh mà hãy sớm ngoảnh mặt về phương Bắc mà hàng. Tôn Quyền nói: "Nếu quả như lời ông, thì sao Lưu Dự Châu không hàng Tào đi?" Khổng Minh đáp: "Ngày xưa Điền Hoành [3] là một tráng sĩ nước Tề còn biết giữ nghĩa không chịu nhục, huống chi Lưu Dự Châu là tôn thân nhà Hán, anh hùng lừng lẫy trên đời, kẻ sĩ thảy đều mong đợi. Việc không xong là bởi trời, sở hữu đâu lại chịu quỵ luỵ người ta?" Tôn Quyền nghe Khổng Minh nói xong, nét mặt hầm hầm, rũ áo đứng dậy, lui vào nhà sau. những quan cùng mủm mỉm cười và giải thể. Họ đâu biết Khổng Minh đang khích ý chí đế vương của Tôn Quyền, nên lúc Tôn Quyền nghe Lỗ Túc nói Khổng Minh với diệu kế phá Tào, Tôn Quyền vội đổi giận khiến cho vui và đi hỏi ngay. Tôn Quyền hỏi: "Tào túa vốn chỉ ghét Lã Bố, Lưu Biểu, Viên Thiệu, Viên Thuật, Lưu Dự Châu sở hữu tôi mà thôi. Nay đã trừ được cả, duy chỉ còn Dự Châu mang tôi. Tôi chẳng thể đem cả nước Ngô dâng cho người ta được. Kế của tôi đã quyết, nhưng lúc Lưu Dự Châu giúp cho thì cũng không ai đương nổi được Tào tháo hiện tại. Mà Dự Châu lại vừa mới thua trận, làm thế nào mà chống được nạn này". Khổng Minh đáp: "Dự Châu tuy mới thua, nhưng Quan Vân Trường còn thống lĩnh hàng vạn tinh binh; Lưu Kỳ ở Giang Hạ cũng có chừng vạn quân sĩ. Quân Tào tháo trong khoảng xa đến, tất cũng mỏi mệt; vừa mới đây, lại đuổi Dự Châu, quân khinh kỵ đi ba trăm dặm một ngày, khác nào nỏ cứng giương lên đã đuối sức, chưa chắc bắn thủng được mảnh lụa mỏng. Vả lại người phương bắc ko quen đánh thuỷ; quân dân ở Kinh Châu gặp thế bí phải phục Tào, chớ không hề là tự nguyện. Nay tướng quân thật muốn đồng tâm hợp lực mang Dự Châu, thì khiến cho gì ko phá được Tào Tháo? Quân Tào mà bị phá, tất phải kéo về bắc, thì thế Kinh, Ngô lại mạnh, mà hình thành thế chân vạc được. cơ hội được thua, chỉ trong lúc này, xin tướng quân hãy nghĩ cho kỹ mà quyết đi!" Quyền mừng lắm, nói: "Mấy lời của tiên sinh, thật đã làm sáng mắt tôi. Ý tôi đã quyết, ko còn hồ nghi gì nữa". Ngay hôm đấy, Tôn Quyền bàn thảo cất quân để cùng đi phá Tào tháo. Đây chính là cơ sở vật chất ban đầu cho liên minh Tôn-Lưu sau này.
Từ khóa: Tam quoc dien nghia.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét